ESWT (Şok Dalga Tedavisi)

ESWT Nedir?

ESWT, İngilizce Extracorporeal Shock Wave Therapy ifadesinin kısaltmasıdır ve Türkçede vücut dışından şok dalga tedavisi anlamına gelir. Ürolojide, özellikle sertleşme sorunu için kullanılan yöntem daha çok düşük yoğunluklu şok dalga tedavisi (Li-ESWT) olarak adlandırılır.

Li-ESWT’de cihaz tarafından vücut dışında oluşturulan akustik enerji, özel bir uygulama başlığı aracılığıyla belirlenen hedef dokuya iletilir. Buradaki “şok dalga”, elektrik çarpması anlamına gelmez; dokulara mekanik enerji taşıyan özel basınç dalgalarını ifade eder.

ESWT cerrahi bir işlem değildir. Cilt kesilmez, penise iğne veya ilaç enjeksiyonu yapılmaz ve elektrik akımı verilmez. Uygulama sırasında düşük enerjili akustik dalgalar penisin belirli bölgelerine uygulanır.

Tedavi protokolü; kullanılan cihazı, enerji yoğunluğunu, bir seansta uygulanan dalga sayısını, uygulama bölgelerini, seans sıklığını ve toplam seans sayısını kapsar. Bu protokoller çalışmalar ve cihazlar arasında farklılık gösterebilir.

Uygulamanın amacı, dokudaki kan akışını desteklemek ve hücresel düzeyde mikroskobik iyileşme mekanizmalarını tetiklemektir. Ancak tıbbi literatür ve uluslararası üroloji kılavuzları gereği, bu yöntemin her hastada kesin damar yenilenmesi sağlayacağı veya sertleşme sorununu kökten tamamen çözeceği yönünde garanti verilmesi doğru değildir. Yöntemin başarısı hastanın mevcut damar yapısına ve klinik durumuna bağlıdır. Yöntemin başarısı hastanın mevcut damar yapısına ve klinik durumuna bağlıdır.

ESWT ile ESWL Aynı Tedavi midir?

Hayır. ESWT ile ESWL aynı tedavi değildir. Her ikisinde de vücut dışından oluşturulan akustik şok dalgaları kullanılsa da enerji düzeyi, hedef doku ve tedavi amacı farklıdır.

ESWL (Extracorporeal Shock Wave Lithotripsy), uzun yıllardır kullanılan bir böbrek taşı kırma yöntemidir. Şok dalgalarının amacı taşı fiziksel olarak parçalamaktır.

Ürolojide erektil disfonksiyon için kullanılan Li-ESWT ise taşı veya dokuyu parçalamayı amaçlamaz. Düşük enerjili akustik dalgalar erektil dokuya uygulanır ve olası biyolojik/damarsal etkilerinden yararlanılmaya çalışılır.

Bu nedenle “ESWT de taş kırma işlemidir” veya “ESWL ile aynı cihaz ve enerjiyle ereksiyon tedavisi yapılır” şeklinde düşünmek doğru değildir.

Ürolojik ESWT ile Ortopedik ESWT Arasındaki Fark Nedir?

Ürolojik ESWT ile ortopedik ESWT aynı temel fiziksel prensiplerden yararlanabilse de uygulama amacı, hedef doku, cihaz ve tedavi protokolleri aynı değildir.

Ortopedik ESWT, tendon, kas ve diğer kas-iskelet sistemi sorunlarında uygulanabilir. Bu alanda odaklanmış şok dalga sistemlerinin yanında radyal basınç dalgası cihazları da kullanılmaktadır. Radyal dalga, enerjiyi yüzeyden daha geniş bir alana yayarken; odaklanmış şok dalga belirli bir derinlik ve hedef bölgede enerji yoğunlaştırabilir.

Ürolojik Li-ESWT ise özellikle seçilmiş erektil disfonksiyon hastalarında penisin erektil dokularına düşük yoğunluklu akustik enerji uygulamak amacıyla araştırılmıştır. Ürolojide dokunun derinliklerine ulaşan odaklanmış şok dalga (focused) teknolojisi tercih edilir. Kullanılan enerji düzeyi, uygulama başlığı, atım sayısı, uygulama noktaları ve seans düzeni ortopedik protokollerden farklı olabilir.

Bu nedenle ortopedide kullanılan herhangi bir “ESWT” veya radyal dalga cihazının, penise yönelik klinik çalışmalarda kullanılan cihazlarla aynı olduğu varsayılmamalıdır. Özellikle cihazın gerçekten şok dalga mı yoksa radyal basınç dalgası mı ürettiği, enerji yoğunluğu ve uygulanan protokol önemlidir.

Güncel çalışmalarda ürolojik ESWT sonuçlarının cihaz ve protokoller arasında belirgin farklılık göstermesi nedeniyle, yalnız “ESWT cihazı” ifadesi tedavinin eşdeğer olduğunu göstermeye yetmez.

ESWT Sertleşme Sorununda Nasıl Etki Etmeyi Amaçlar?

Sertleşme işlevi; sağlıklı damarlar, sinir iletimi, hormonal denge ve psikolojik etkenlerin uyum içinde çalışmasına bağlı karmaşık bir süreçtir. Sertleşme sorununun en sık karşılaşılan nedeni ise penise giden kan akışının yetersiz kalması, yani damarsal kaynaklı problemlerdir.

ESWT’nin etki mekanizması, düşük yoğunluklu akustik dalgaların penis içindeki erektil dokuda biyolojik bir yanıt oluşturması üzerine kuruludur. Amaç dokuyu parçalamak değil, düşük enerjili mekanik uyarılarla doku onarım süreçlerini harekete geçirmektir.

Düşük yoğunluklu ESWT doğrudan bu damarsal yetersizliği hedef alan biyolojik yanıtları tetiklemeyi amaçlar:

• Mikrodolaşım ve kan akımı: Düşük yoğunluklu akustik dalgaların erektil dokuda mikroskobik mekanik uyarı oluşturarak doku yanıtını ve kan akımıyla ilişkili süreçleri destekleyebileceği araştırılmaktadır.
• Yeni Damar Oluşum Sinyalleri (Anjiyogenez): Şok dalgalarının VEGF ve eNOS gibi damar oluşumu ve damar fonksiyonuyla ilişkili bazı biyolojik sinyalleri artırabileceği gösterilmiştir. Bu nedenle yeni küçük damar oluşumu, yani anjiyogenez, Li-ESWT’nin olası etki mekanizmalarından biri olarak kabul edilmektedir. Ancak bu mekanizma verileri, her hastada yeni damar oluşacağı veya ereksiyonun kalıcı olarak düzeleceği anlamına gelmez.

Sertleşme yalnız damarlara bağlı değildir. Sinir sistemi, testosteron ve diğer hormonlar, kullanılan ilaçlar, diyabet gibi hastalıklar ve psikolojik etkenler de ereksiyonu belirler.

Bu nedenle ESWT özellikle damar kökenli sertleşme sorununda araştırılmış olsa da mekanizma bilgisi klinik başarı garantisi değildir. Tedavi yanıtı erektil disfonksiyonun nedeni, şiddeti, hasta seçimi, cihaz ve uygulama protokolüne göre değişebilir.

ESWT Kimler İçin Uygun Olabilir?

ESWT kimlere uygulanır sorusunun yanıtı, uluslararası üroloji kılavuzları çerçevesinde detaylı bir tıbbi değerlendirmeye dayanır. Şok dalga tedavisi kesinlikle "herkese veya her sertleşme sorununa uygun" genelgeçer bir yöntem değildir.

Klinik kılavuzlara ve güncel literatüre göre bu tedaviden fayda görme olasılığı en yüksek olan hasta grupları şunlardır:

• Hafif ve Orta Dereceli Damarsal Sorunu Olanlar: Sertleşme probleminin ana nedeni penis damarlarındaki yetersizlik olan (vaskülojenik erektil disfonksiyon) ve durumu henüz ileri seviyeye ulaşmamış hastalar.
• Hafif-orta düzeyde erektil disfonksiyonu olanlar: Özellikle damarsal nedenin ön planda olduğu ve sertleşme sorununun ileri düzeyde olmadığı seçilmiş hastalarda değerlendirilebilir..
• PDE5 inhibitörlerini kullanmak istemeyen veya kullanamayanlar: Sildenafil veya tadalafil gibi ilaçların uygun olmadığı ya da hasta tarafından tercih edilmediği seçilmiş durumlarda tedavi seçeneklerinden biri olarak ele alınabilir.
• PDE5 inhibitörlerine yetersiz yanıt veren seçilmiş hastalar: İlaç tedavisinden kısmi veya yetersiz yanıt alınan bazı hastalarda, klinik değerlendirme sonrasında tek başına veya kombinasyon yaklaşımının bir parçası olarak düşünülebilir.

Tedavide yaş tek başına belirleyici bir kriter değildir; asıl önemli olan sertleşme sorununun altında yatan biyolojik neden ve hastalığın şiddetidir. Ağır damar tahribatı, ciddi sinir hasarı veya psikolojik kökenli sertleşme sorunlarında tedavinin etkinliği oldukça sınırlıdır. Bu nedenle ESWT kimlere uygulanır? sorusunun yanıtı yalnız yaş veya sertleşme sorunu tanısıyla verilmez. Öncelikle sorunun nedeni ve şiddeti değerlendirilerek kişinin gerçekten Li-ESWT’den yarar görme olasılığı araştırılmalıdır. 

Hangi Sertleşme Sorunu Türlerinde Yanıt Daha Sınırlı Olabilir?

ESWT’den alınabilecek yanıt, sertleşme sorununun nedenine ve şiddetine göre değişir. Li-ESWT en çok hafif-orta düzeyde damarsal kökenli erektil disfonksiyonda araştırılmıştır. Bu nedenle bazı ED türlerinde sonuç daha sınırlı veya daha az öngörülebilir olabilir.

İleri erektil disfonksiyon: Penise giden damarlarda ileri derecede hasar, yaygın damar hastalığı veya ciddi erektil doku bozukluğu varsa yalnız düşük yoğunluklu şok dalga tedavisiyle yeterli sertleşme sağlanamayabilir.

Sinir hasarı ve pelvik cerrahi: Belirgin nörojenik ED, omurilik veya periferik sinir hasarı ile radikal prostatektomi gibi pelvik cerrahiler sonrası gelişen sertleşme sorunlarında kanıt daha sınırlıdır. Bazı çalışmalar kısa dönem fayda bildirse de sonuçlar tutarlı ve kalıcı değildir.

Metabolik ve hormonal nedenler: Kontrolsüz diyabet gibi metabolik hastalıklar hem damarları hem sinirleri etkileyebilir. Ciddi testosteron eksikliği veya başka hormonal neden varsa öncelikle altta yatan sorun değerlendirilmelidir. Diyabet tek başına ESWT’ye kesin yanıtsızlık anlamına gelmez.

Psikojenik ED: Kaygı, ilişki sorunları veya performans endişesinin baskın olduğu psikojenik ED’de temel sorun damar yapısı olmadığı için ESWT’nin hedefi sınırlı kalabilir; psikolojik ve cinsel danışmanlık daha önemli olabilir.

Bunlar mutlak dışlama nedenleri değildir. Ancak ileri damar veya sinir hasarı, kontrolsüz metabolik hastalık, belirgin hormonal bozukluk ya da baskın psikolojik neden bulunduğunda tedaviden beklenti gerçekçi kurulmalıdır.

Diyabeti veya Kalp-Damar Hastalığı Olanlarda ESWT Uygulanabilir mi?

Diyabeti veya kalp-damar hastalığı olan bazı erkeklerde ESWT uygulanabilir; ancak uygunluk hastalığın kontrolü, erektil disfonksiyonun nedeni ve kişinin genel kardiyovasküler durumuna göre değerlendirilmelidir. Bu hastalıklarda damarların iç yüzeyini oluşturan endotel tabakasının işlevi bozulabilir; buna endotel disfonksiyonu denir ve sertleşme sorununun önemli nedenlerinden biridir.

Diyabet varsa: Uzun süren veya iyi kontrol edilmeyen diyabet, hem penis damarlarını hem de ereksiyonda görevli sinirleri etkileyebilir. Bu nedenle kan şekeri kontrolü, diyabete bağlı damar-sinir hasarının derecesi ve kullanılan ilaçlar gözden geçirilmelidir. Diyabet tek başına ESWT’ye engel değildir; bazı güncel çalışmalarda yarar bildirilmiştir, ancak ileri damar ve sinir hasarında yanıt daha sınırlı olabilir.

Kalp-damar hastalığı varsa: Kontrol altında hipertansiyon veya stabil kalp-damar hastalığı tek başına ESWT’yi otomatik olarak dışlamaz. Buna karşılık göğüs ağrısı, yeni gelişen nefes darlığı, kontrolsüz tansiyon veya yakın dönemde önemli bir kalp olayı gibi aktif yakınmalar varsa önce kardiyovasküler değerlendirme gerekir.

Erektil disfonksiyon bazen damar hastalığının erken belirtisi olabilir ve bu durum özellikle diyabetli erkeklerde ayrıca önem taşır. Bu nedenle ESWT uygunluğu değerlendirilirken sigara, kolesterol, tansiyon, diyabet ve kullanılan kalp ilaçları birlikte ele alınmalıdır. ESWT’nin uygulanması, gerekli kardiyovasküler risk incelemesinin yerine geçmez. Amaç yalnız sertleşme sorununu tedavi etmek değil, altta yatan damar sağlığını da güvenli biçimde değerlendirmektir.

Özetle; diyabet veya kalp-damar hastalığı ESWT için tek başına otomatik bir dışlama nedeni değildir. Uygunluk; hastalığın kontrolü, damar ve sinir hasarının düzeyi, aktif kardiyovasküler yakınmalar ve kullanılan tedaviler birlikte değerlendirilerek belirlenmelidir.

ESWT Öncesi Değerlendirme Nasıl Yapılır?

ESWT’ye doğrudan başlanmadan önce sertleşme sorununun gerçekten varlığı, şiddeti ve olası nedeni değerlendirilmelidir. Çünkü Li-ESWT her erektil disfonksiyon türünde aynı etkiyi göstermez ve özellikle damarsal kökenli seçilmiş hastalarda araştırılmıştır.

Tıbbi ve cinsel öykü: Sertleşme sorununun ne zaman başladığı, ereksiyonun oluşması ve sürdürülmesi, sabah ereksiyonları, cinsel istek, boşalma ve orgazm durumu sorgulanır. Diyabet, tansiyon, kalp-damar hastalıkları, geçirilmiş ameliyatlar, sigara, kullanılan ilaçlar ve daha önce uygulanan sertleşme sorunu (ED) tedavileri gözden geçirilir. Kaygı, ilişki sorunları veya performans endişesi gibi psikolojik etkenler de değerlendirilir. Gerektiğinde IIEF veya EHS gibi doğrulanmış değerlendirme ölçekleriyle sorunun şiddeti ölçülebilir.

Fizik muayene: Penis ve testisler değerlendirilir; Peyronie plağı, hormonal bozukluk belirtileri veya damar-sinir hastalığını düşündürebilecek bulgular araştırılır. Tansiyon, kilo ve bel çevresi gibi kardiyovasküler risk göstergeleri de önemlidir.

Gerekli testler: Hastanın durumuna göre açlık şekeri veya HbA1c, lipid profili ve sabah total testosteron düzeyi istenebilir. Her hastada penis Doppler ultrasonu şart değildir; ancak damarsal nedenin netleştirilmesi gereken seçilmiş kişilerde kullanılabilir. Ereksiyon sorunu aynı zamanda kalp-damar hastalığının erken bir işareti olabileceğinden gerekli durumlarda kardiyovasküler risk de ayrıca değerlendirilir.

Son aşamada tedavi hedefi, hastanın ve uygun olduğunda partnerinin beklentileriyle birlikte belirlenir. ESWT’nin olası yararı, kanıtların sınırlılıkları ve diğer tedavi seçenekleri açıkça konuşulmalıdır. Amaç yalnız ESWT uygulamak değil, sertleşme sorununun altında yatan nedeni ortaya koymak ve ESWT’nin gerçekten uygun bir seçenek olup olmadığını belirlemektir.

ESWT Öncesinde Hangi Testler İstenebilir?

ESWT öncesinde herkese aynı testlerin yapılması gerekmez. İstenen incelemeler sertleşme sorununun özelliklerine, yaşa, eşlik eden hastalıklara ve muayene bulgularına göre kişiselleştirilir.

Kan testleri: Daha önce yakın zamanda değerlendirilmemişse kan şekeri veya HbA1c, kolesterol ve trigliseridleri içeren lipid profili incelenebilir. Bunlar diyabet ve damar hastalığı gibi erektil disfonksiyonla ilişkili riskleri ortaya koymaya yardımcı olur. Hormonal değerlendirmede genellikle sabah saatlerinde total testosteron ölçülür. Sonuçlar ve belirtilere göre serbest testosteron hesabı, LH, prolaktin veya tiroit testleri gibi ek hormon incelemeleri gerekebilir.

IIEF ve benzeri sorgulamalar: IIEF (Uluslararası Erektil Fonksiyon İndeksi) veya kısa formu SHIM gibi bilimsel olarak doğrulanmış formlar, sertleşme sorununun şiddetini daha objektif değerlendirmeye ve tedavi öncesi-sonrası değişimi izlemeye yardımcı olur.

Penil Doppler ultrason: Özellikle damarsal kökenli erektil disfonksiyon düşünüldüğünde, çoklu damar risk faktörleri bulunduğunda veya ağızdan kullanılan ED ilaçlarına yanıt yetersiz olduğunda seçilmiş hastalarda yapılabilir. İlaçla oluşturulan ereksiyon sırasında penis damarlarındaki kan akımı değerlendirilir.

Sonuç olarak ESWT öncesinde amaç geniş bir “test paketi” uygulamak değil, erektil disfonksiyonun nedenini ortaya koyacak gereken testleri doğru hastada seçmek ve Li-ESWT’nin gerçekten uygun olup olmadığını belirlemektir.

Kan Sulandırıcı Kullananlar ESWT Yaptırabilir mi?

Kan sulandırıcı kullanmak ESWT için her zaman kesin bir engel değildir; ancak tedavi öncesinde mutlaka hekime bildirilmelidir. Aspirin veya klopidogrel gibi antiagreganlar ile warfarin, apiksaban, rivaroksaban gibi kanı sylandırıcı antikoagülan ilaçlar kanama ve morarma eğilimini artırabilir.

Li-ESWT cerrahi veya iğneli bir işlem değildir. Bununla birlikte akustik dalgaların uygulandığı dokuda küçük damarlar etkilenebileceğinden, özellikle kanama eğilimi olan kişilerde morarma, küçük hematom veya kanama riski kişisel olarak değerlendirilmelidir. Mevcut sınırlı klinik veriler, bazı kan sulandırıcı kullanan hastalarda Li-ESWT’nin ciddi kanama olmadan uygulanabildiğini düşündürmektedir; ancak bu veriler bütün ilaçlar ve bütün hastalar için güvenlik garantisi vermez.

Kan sulandırıcı ilaç hasta tarafından kesinlikle kendi kendine kesilmemelidir. İlacın hangi nedenle kullanıldığı, dozu, böbrek-karaciğer fonksiyonları, geçirilmiş kanamalar ve eşlik eden hastalıklar birlikte değerlendirilir. İlacın geçici olarak değiştirilmesi veya ara verilmesi düşünülüyorsa bu karar, ilacı reçete eden kardiyoloji veya ilgili hekimle birlikte verilmelidir.

Ayrıca bilinen kanama bozukluğu, belirgin trombosit düşüklüğü veya aktif kanama varsa ESWT uygunluğu ayrıca değerlendirilmelidir. Sonuç olarak karar yalnız “kan sulandırıcı kullanıyor” bilgisine değil, kişinin toplam kanama ve pıhtılaşma riskine dayanmalıdır.

ESWT Tedavisi Nasıl Uygulanır?

ESWT uygulaması genellikle poliklinik ortamında, ameliyat veya hastanede yatış gerektirmeden yapılır. Tedavi öncesinde erektil disfonksiyonun nedeni değerlendirilir ve uygulanacak Li-ESWT protokolü hastaya ve kullanılan cihaza göre planlanır.

Hasta uygun pozisyonda yatırıldıktan sonra penis ve uygulama yapılacak bölgelere temas jeli sürülür. Bu jel, cihazın ürettiği akustik dalgaların cilt üzerinden hedef dokuya daha etkili iletilmesini sağlar. Ardından cihazın aplikatör adı verilen uygulama başlığı penisin önceden belirlenen bölgelerine temas ettirilir.

Düşük yoğunluklu şok dalgaları, protokole göre penis gövdesinin farklı noktalarına ve gerektiğinde penisin kök kısmındaki erektil dokulara uygulanabilir. Amaç dokuyu parçalamak değil, erektil dokuda düşük enerjili mekanik bir uyarı oluşturmaktır.

İşlem sırasında kesi yapılmaz, iğne kullanılmaz ve penise ilaç enjekte edilmez. Çoğu uygulamada anesteziye gerek duyulmaz. Hasta cihazın her atımında hafif vurma veya tıklama benzeri bir his duyabilir.

Bir seansta uygulanacak enerji düzeyi, atım sayısı, uygulama noktaları, seans sıklığı ve toplam seans sayısı kullanılan cihaz ve tedavi protokolüne göre değişir. Günümüzde bütün Li-ESWT cihazları için geçerli tek bir standart protokol bulunmamaktadır. Seans süresi kullanılan cihazın çalışma özelliklerine, uygulama noktalarına ve protokoldeki toplam atım sayısına göre değişebilir. İşlem sonrasında çoğu kişi kısa sürede günlük yaşamına dönebilir.

Seans tamamlandıktan sonra hasta genellikle günlük yaşamına dönebilir. ESWT’nin uygulanışının kolay olması, her hastanın tedaviden aynı ölçüde yarar göreceği anlamına gelmez; sonuç açısından doğru hasta seçimi ve uygun protokol önemlidir.

ESWT Kaç Seans Uygulanır ve Bir Seans Ne Kadar Sürer?

ESWT kaç seans uygulanacağı ve bir seansın ne kadar süreceği için herkes açısından geçerli tek bir standart bulunmamaktadır. Li-ESWT çalışmalarında farklı tedavi protokolleri, seans aralıkları, enerji yoğunlukları ve şok sayıları kullanılmıştır.

Seans sayısı: Klinik çalışmalarda birkaç seanslık programlardan daha uzun tedavi serilerine kadar farklı uygulamalar araştırılmıştır. Örneğin yapılan çalışmalarda 4–12 seanslık protokoller yer almakla birlikte, bu aralık “doğru” veya herkes için gerekli seans sayısı anlamına gelmez. Güncel araştırmalar belirli bir seans sayısının diğerlerinden kesin olarak üstün olduğunu göstermemektedir. Seans sıklığı ve toplam uygulama sayısı, kullanılan cihazın protokolü, erektil disfonksiyonun özellikleri ve klinik değerlendirmeye göre planlanır. Ancak "herkese standart 6 seans" veya "kesin 12 seans" gibi sabit kalıplar doğru değildir. 

Seans süresi: Bir uygulamanın süresi; kullanılan cihazın çalışma hızı, her bölgeye verilen atım sayısı, toplam şok sayısı ve kaç farklı penil bölgenin tedavi edildiğine göre değişir. Bu nedenle bütün cihazlar için geçerli kesin bir dakika vermek bilimsel olarak doğru değildir.

Aynı şekilde haftada kaç kez uygulama yapılacağı, seanslar arasındaki süre ve toplam tedavi dönemi de çalışmalarda farklıdır.

Bu nedenle ESWT planı yalnız “kaç seans?” sorusuna göre yapılmamalıdır. Kullanılan cihaz, erektil disfonksiyonun nedeni ve şiddeti, uygulanan enerji ve klinikte kullanılan kanıta dayalı protokol birlikte değerlendirilmelidir. Belirli sayıda seansın kesin veya kalıcı başarı sağlayacağı söylenemez.

ESWT Ağrılı mıdır, Anestezi Gerekir mi?

Ürolojik Li-ESWT çoğu kişide anestezi gerektirmeden uygulanabilen ve genellikle iyi tolere edilen bir işlemdir. Penis üzerine uygulanan düşük yoğunluklu şok dalgaları sırasında kesi yapılmaz, iğne kullanılmaz ve dokuya ilaç enjekte edilmez.

Uygulama sırasında cihaz başlığının temas ettiği bölgede hafif vurma, titreşim, karıncalanma veya basınç hissi oluşabilir. Bazı kişiler özellikle penis kökü veya daha hassas bölgelerde kısa süreli rahatsızlık ya da hassasiyet hissedebilir. Ancak işlem belirgin ağrı oluşturmak amacıyla yapılmaz.

ESWT ağrı düzeyi kişiden kişiye değişebilir. Kişinin ağrı eşiği, uygulanan enerji yoğunluğu, kullanılan cihaz, uygulama bölgesi ve tedavi protokolü hissedilen rahatsızlığı etkileyebilir. Bu nedenle “ESWT tamamen ağrısızdır” şeklinde kesin bir ifade kullanmak doğru değildir.

Çoğu Li-ESWT uygulamasında lokal veya genel anestezi gerekmez ve hasta işlem sonrasında günlük yaşamına dönebilir. Uygulama sırasında beklenenden fazla ağrı, yanma veya belirgin hassasiyet oluşursa hasta bunu uygulayıcıya hemen bildirmelidir. Enerji düzeyi veya uygulama şekli gerektiğinde yeniden değerlendirilebilir.

Tedavi sonrasında geçici hafif hassasiyet veya kızarıklık gelişebilir; şiddetli ya da devam eden ağrı ise olağan kabul edilmemeli ve hekim tarafından değerlendirilmelidir.

ESWT Sonrasında Nelere Dikkat Edilmelidir?

ESWT sonrasında çoğu kişi kısa sürede günlük yaşamına dönebilir. Bununla birlikte uygulama bölgesinde geçici hassasiyet veya kızarıklık gelişebilir ve işlem sonrası öneriler kişinin klinik durumuna göre değişebilir.

Ancak tedavi sürecinin başarısını ve doku iyileşmesini desteklemek adına dikkat edilmesi gereken hususlar şunlardır:

• Kişisel Kısıtlamalar ve Cinsel Yaşam: İşlem sonrasında genel olarak ağır bir kısıtlama bulunmasa da, seans günü cinsel ilişki veya yoğun fiziksel aktivite konusunda hekiminizin belirttiği kişiye özel tavsiyelere uyulmalıdır. Ciltte geçici hafif kızarıklık veya hassasiyet olması durumunda kısa süreli dinlenme önerilebilir.
• Mevcut İlaç Tedavisi: Sertleşme sorunu için önceden kullanılan ağızdan alınan ilaçlar, tansiyon veya şeker hapları hekim bilgisi ve önerisi olmadan kesinlikle bırakılmamalı veya dozları değiştirilmemelidir.
• Düzenli Kontrol Planı: Şok dalgası tedavisinin hücre düzeyindeki etkileri zamanla ortaya çıktığı için belirlenen seans takvimine ve planlanan kontrol randevularına uyulması önerilir.

Özetle; "hiçbir kısıtlama ve dikkat edilecek nokta yoktur" yaklaşımı doğru değildir. Bu nedenle işlem sonrası öneriler kişinin klinik durumu ve uygulanan protokole göre kişiselleştirilmelidir.

ESWT Ne Zaman Etki Gösterir ve Sonuç Nasıl Değerlendirilir?

ESWT etki süresi kişiden kişiye değişir ve tedavinin etkisi genellikle uygulama biter bitmez ortaya çıkan anlık bir sonuç değildir. Düşük yoğunluklu şok dalga tedavisinin amacı penis dokusundaki kanlanmayı ve ereksiyon mekanizmasını zaman içinde desteklemektir. Bu nedenle değişiklikler bazı hastalarda tedavi sürecinde fark edilebilirken, çoğu çalışmada değerlendirme tedavi tamamlandıktan sonraki ilk birkaç ay içinde ve daha sonraki kontrollerde yapılmaktadır. Kullanılan cihaz, uygulama protokolü, sertleşme sorununun nedeni ve şiddeti ile eşlik eden hastalıklar yanıt süresini etkileyebilir.

Tedavi yanıtı yalnızca “daha iyi hissediyorum” şeklindeki kişisel değerlendirmeye göre belirlenmez. Kontrollerde IIEF (Uluslararası Erektil Fonksiyon İndeksi) gibi cinsel işlevi ölçen standart anketlerden ve EHS (Ereksiyon Sertlik Skoru) adı verilen, ereksiyonun sertliğini değerlendiren kısa bir ölçekten yararlanılabilir. Ayrıca ilişki için yeterli sertleşmenin sağlanıp sağlanamadığı, etkinin devamlılığı ve sildenafil veya tadalafil gibi sertleşme ilaçlarına duyulan gereksinimin değişip değişmediği birlikte değerlendirilir.

ESWT sonrası takip, tedavinin gerçek ve sürdürülebilir yararını anlamak açısından önemlidir. Her hastada aynı düzeyde yanıt beklenmez; bazı kişilerde anlamlı iyileşme görülürken bazılarında fayda sınırlı kalabilir. Bu nedenle belirli bir hafta sonunda kesin sonuç vaat etmek yerine, başlangıç bulguları ile planlı kontrol sonuçlarının karşılaştırılması daha doğru bir yaklaşımdır.

ESWT Başarı Oranı Nedir?

ESWT başarı oranı hakkında araştırmalar incelendiğinde, bilimsel çalışmalarda tek ve kesin bir yüzdenin tüm hastalara genellenemeyeceği görülür. Çünkü literatürdeki çalışmalar; kullanılan cihaz teknolojisi, uygulanan seans protokolleri, değerlendirilen hasta grupları ve "başarı" tanımının kriterleri bakımından oldukça heterojen bir yapıya sahiptir.

Uluslararası kılavuzları ışığında tedavi başarısını belirleyen faktörler şunlardır:

• Hasta Seçimi: Elde edilen klinik yanıt, doğru hastanın seçilmesine doğrudan bağlıdır. Şok dalga tedavisinden en çok fayda gören grup, penis damar yapısında hafif dereceli daralma veya yetersizlik bulunan hastalardır.
• Kanıt Düzeyi ve Kılavuz Önerileri: Avrupa Üroloji Derneği (EAU) kılavuzları, Li-ESWT yöntemini seçilmiş hafif damarsal sertleşme sorunu bulunan hastalar için bir tedavi seçeneği olarak sunmakta, ancak mevcut kanıt düzeyi nedeniyle bunu "zayıf öneri" sınıfında değerlendirmektedir.
• Mütevazı Fayda ve Gerçekçi Beklenti: Tedavinin sağladığı klinik iyileşme her hastada tam bir iyileşme sağlamayabilir; elde edilen fayda mütevazı düzeyde kalabilir veya hastanın ilaç ihtiyacını azaltma şeklinde ortaya çıkabilir.

Bu nedenle ESWT başarı oranı, tek bir yüzde yerine hastanın sertleşme sorununun şiddeti, damar yapısı, eşlik eden hastalıkları, PDE5 inhibitörlerine yanıtı ve kullanılan tedavi protokolü birlikte değerlendirilerek yorumlanmalıdır. Hasta seçimi uygun olduğunda klinik yanıt daha olasıdır; ancak tedaviden kesin sonuç veya belirli bir başarı yüzdesi garanti edilemez. Sonuçlar, planlı takipte günlük cinsel yaşamdaki gerçek ve sürdürülebilir iyileşmeyle birlikte değerlendirilmelidir. 

Özetle; internette veya reklam mecralarında ifade edilen "%80-90 kesin başarı" gibi oranlar bilimsel gerçekliği tam yansıtmamaktadır. Başarı, hastanın mevcut damar durumuna ve gerçekçi klinik beklentilere göre şekillenir.

ESWT’nin Etkisi Kalıcı mıdır?

ESWT kalıcı mı? sorusunun tek bir yanıtı yoktur. Düşük yoğunluklu şok dalga tedavisiyle elde edilen düzelmenin süresi kişiden kişiye değişir. Bazı hastalarda sertleşme kalitesindeki iyileşme aylar veya birkaç yıl devam edebilirken, bazı hastalarda zaman içinde azalabilir. Çalışmalarda iki yıla kadar devam eden yarar bildirilmiş, daha uzun takipli bazı küçük çalışmalarda ise etkinin yıllar içinde kademeli olarak azaldığı görülmüştür. Bu nedenle ESWT’nin ömür boyu kalıcı bir etki sağladığını söylemek doğru değildir; uzun dönem sonuç konusunda kanıtlar hâlâ sınırlıdır.

Etkinin devamlılığını hastanın yaşı, erektil disfonksiyonun başlangıçtaki şiddeti ve özellikle damar sağlığı etkileyebilir. Diyabet, yüksek tansiyon, kolesterol yüksekliği, sigara kullanımı, fazla kilo ve hareketsiz yaşam damar yapısını olumsuz etkileyerek elde edilen yararın zamanla azalmasına katkıda bulunabilir. Bu nedenle sigaranın bırakılması, düzenli egzersiz, kilo kontrolü ve diyabet ile diğer kalp-damar risklerinin iyi yönetilmesi önemlidir.

Etki azaldığında tekrar tedavi bazı seçilmiş hastalarda düşünülebilir. Ancak tekrar ESWT’nin kimlere, hangi aralıklarla ve kaç kez uygulanmasının en uygun olduğu kesinleşmiş değildir. Sınırlı çalışmalar ek seansların yarar sağlayabileceğini düşündürse de “gerektikçe sınırsız ve güvenle tekrarlanabilir” şeklinde bir yaklaşım bilimsel olarak desteklenmez. Kontrollerde sertleşme kalitesi, ilaç ihtiyacı ve tedavinin gerçek cinsel yaşamdaki sürdürülebilir etkisi birlikte değerlendirilmelidir.

Peyronie Hastalığında ESWT’nin Yeri Nedir?

Peyronie hastalığında ESWT’nin kullanım amacı, erektil disfonksiyondaki uygulamasından farklıdır. Burada temel hedef penis eğriliğini düzeltmek değil, özellikle hastalığın aktif döneminde görülen penis ağrısını azaltmaktır. Şok dalga tedavisi (ESWT), sertleşme sorununun (erektil disfonksiyon) yanı sıra penis dokusunda plak oluşumu ve eğrilikle seyreden Peyronie hastalığında da kullanılan bir seçenektir. Ancak güncel bilgiler  doğrultusunda, tedavinin bu hastalıktaki kullanım amacı ve etki sınırları net bir şekilde çizilmelidir.

Peyronie hastalığında ESWT'nin yeri ve klinik yaklaşım şu şekildedir:

• Erken Dönem Ağrı Kontrolü: ESWT, hastalığın özellikle ilk 6-12 aylık akut (aktif) iltihabi döneminde görülen şiddetli penis ağrısının hafifletilmesinde oldukça etkilidir. Dokuda kanlanmayı artırarak ve sinir uçlarındaki ağrı iletimini modüle ederek hastanın yaşam kalitesini yükseltir.
• Eğrilik ve Plak Boyutuna Etkisizliği: Güncel literatür ve uluslararası kılavuzlar, şok dalgalarının oluşmuş sert plak yapısını eritmediğini ve var olan penis eğriliğini düzeltmediğini açıkça vurgulamaktadır. Bu nedenle yalnızca eğriliği düzeltmek amacıyla uygulanmamalıdır.
• Kombine Tedavi Yaklaşımları: İyileşme sürecini desteklemek adına ESWT; ağızdan alınan antioksidan/anti-inflamatuar ilaçlar, enjeksiyon tedavileri veya germe cihazlarıyla (traksiyon) kombine edilebilir.

Özetle; Peyronie hastalarında ESWT uygulaması kireçlenmiş dokuyu yok eden veya eğriliği düzelten bir ameliyat alternatifi değil; erken dönem ağrısını kontrol altına almaya yönelik destekleyici bir tedavi yöntemidir.

Bu nedenle Peyronie’de ESWT, hastalığın tamamını tedavi eden değil, seçilmiş hastalarda özellikle ağrıya yönelik yardımcı bir yöntemdir.

ESWT’nin Ürolojide ED Dışındaki Kullanım Alanları Nelerdir?

ESWT yalnızca erektil disfonksiyonda değil, ürolojinin başka alanlarında da pratikte kullanılmaktadır. Ancak kanıt düzeyi ve uygulama protokolü her hastalıkta aynı değildir; bu nedenle tüm kullanım alanları standart tedavi olarak değerlendirilmemelidir.

Klinik literatürde ESWT’nin öne çıktığı diğer ürolojik alanlar şunlardır: 

• Kronik prostatit ve kronik pelvik ağrı sendromu (CP/CPPS): En fazla klinik verinin bulunduğu ED dışı alanlardan biridir. Özellikle enfeksiyonun gösterilmediği kronik prostatit/CPPS’de perine bölgesine uygulanan ESWT; ağrı, idrar yakınmaları ve yaşam kalitesinde kısa dönem iyileşme sağlayabilir. Bakteriyel prostatitin yerine geçen bir enfeksiyon tedavisi değildir ve genellikle çok yönlü tedavinin bir parçası olarak düşünülür.
• Mesane ağrı sendromu / interstisyel sistit: Mesane üzerine uygulanan düşük enerjili şok dalgalarının ağrıyı ve bazı idrar yakınmalarını azaltabileceğini gösteren küçük çalışmalar vardır. Bununla birlikte hasta sayıları sınırlıdır ve uzun dönem etkinlik henüz yeterince gösterilmemiştir.
• Erkek infertilitesi: Şok dalgalarının kanlanma ve doku yenilenmesi üzerindeki etkileri nedeniyle sperm üretimi açısından araştırma konusu olmuştur. Ancak günümüzde ESWT’nin sperm sayısını, hareketini veya gebelik oranını artırdığı kanıtlanmış değildir ve erkek kısırlığının standart tedavileri arasında yer almaz.

Diğer alanlar: Aşırı aktif mesane ve stres tipi idrar kaçırmada da erken dönem çalışmalar bulunmaktadır. Ancak bu uygulamalar halen günlük pratikte kullanılmasına rağmen, etkinliği ile ilgili bilimsel kanıttan yoksundur. Rutin kullanım için daha fazla klinik çalışmalara ihtiyaç vardır.

ESWT Etkisini Güçlendirmek İçin Kombine Tedaviler ve Yeni Yaklaşımlar 

Şok dalga tedavisinden elde edilen klinik yanıtı artırmak ve hücresel iyileşme süreçlerini desteklemek amacıyla bazı medikal tedaviler ve rejeneratif (yenileyici) uygulamalar ESWT ile kombine edilebilmektedir. Bu kombinasyonların temel amacı, doku kanlanmasını ve hücresel onarımı farklı mekanizmalar üzerinden eş zamanlı olarak tetiklemektir. Bu yöntemlerin kanıt düzeyi aynı değildir ve her kombinasyonun ESWT’nin etkisini artırdığı ile bilgiler çok net olmamakla beraber pratikte sıkca kullanılmaktadır.

PDE5 inhibitörleri: Sildenafil, tadalafil gibi PDE5 inhibitörleri sertleşme sorununda kullanılan standart ilaç tedavileridir. Bu ilaçlar ESWT’nin yeni damar oluşumunu teşvik eden biyolojik etkisiyle birleştiğinde sinerjik bir destek sağlayabilir. Bazı çalışmalar ESWT ile birlikte kullanıldığında, özellikle damar kaynaklı sertleşme sorunu veya ilaçlara yetersiz yanıt bulunan erkeklerde kısa dönemde ek fayda sağlayabileceğini düşündürmektedir.

Hormonal yaklaşım: Testosteron düşüklüğü saptanan hastada önce neden araştırılmalıdır. Aromataz inhibitörleri, testosteronun östrojene dönüşümünü azaltarak endojen testosteronu artırabilir; ancak yalnız uygun hormonal profile sahip seçilmiş hastalarda düşünülür.Vücudun kendi hormonal dengesini optimize ederek endojen (doğal) testosteron seviyesini artırmayı hedefler. Yeterli testosteron düzeyi, erektil doku sağlığı ve tedaviye verilen yanıt için kritiktir.  ESWT’nin etkisini artırmak amacıyla rutin kullanımları önerilmez.

PRP ve  Eksozom tedavileri: Hastanın kendi kanından elde edilen zenginleştirilmiş plazma (PRP) ve hücresel haberleşmeyi sağlayan eksozomlar, yüksek miktarda büyüme faktörü içerir. ESWT’nin uyardığı dokuya enjekte edildiklerinde hücresel yenilenmeyi potansiyelize edebilir. ESWT ile kombinasyonuna ilişkin olumlu çalışmalar bulunsa da sonuçlar henüz yeterince güçlü ve standart değildir.

Kök hücre tedavileri: Damar, sinir ve düz kas dokusunda onarımı destekleyebilecekleri düşünülmektedir. Hasarlanmış dokuların onarımını desteklemek amacıyla araştırılan yenilikçi bir hücresel tedavi yöntemidir. Günlük pratikte eswt ile kombine kullanılmaktadır.

Bu kombinasyonların her hasta için gerekli olmadığını ve deneysel/destekleyici nitelikteki biyolojik uygulamaların mutlaka üroloji uzmanı kontrolünde, kişiye özel planlanması gerektiğini unutmamak gerekir. 

ESWT’nin Yan Etkileri ve Riskleri Nelerdir?

ESWT yan etkileri çoğu hastada hafif ve geçicidir. Bununla birlikte tedaviyi tamamen “risksiz” olarak tanımlamak doğru değildir. Yan etkilerin türü ve sıklığı; kullanılan cihaz, enerji düzeyi ve uygulama protokolüne göre değişebilir.

Sık görülebilen hafif yan etkiler: Uygulama bölgesinde kısa süreli ağrı veya hassasiyet, kızarıklık, hafif şişlik, morarma ya da rahatsızlık hissi oluşabilir. Bu yakınmalar genellikle kısa sürede azalır ve çoğu zaman özel bir tedavi gerektirmez.

Daha seyrek görülebilen durumlar: Daha belirgin morarma veya hematom gelişebilir. Hematom, cilt altında kan birikmesi anlamına gelir. Literatürde idrarda kan görülmesi, ağrılı ereksiyon, cilt enfeksiyonu veya idrar yapmada güçlük gibi başka istenmeyen etkiler de bildirilmiştir. Ancak bunlar ESWT sonrasında rutin olarak beklenen sorunlar değildir ve ciddi komplikasyonlar genel olarak seyrek görülmektedir.

Güvenliği neler etkiler? ESWT’nin güvenlik profili; şok dalgasının tipi ve odaklanma şekli, kullanılan enerji, atım sayısı ve tedavi protokolüyle ilişkilidir. Bu nedenle farklı cihazlarla yapılan ESWT uygulamalarının tamamen aynı risk profiline sahip olduğu kabul edilmemelidir.

Ne zaman hekime başvurulmalıdır? Giderek artan veya geçmeyen ağrı, belirgin şişlik ya da hematom, yaygın morarma, ciltte yara veya hasar, kanama ya da yeni gelişen bir yakınma varsa uygulamayı yapan hekimle iletişime geçilmelidir. Kanama eğilimi, aktif enfeksiyon veya uygulama bölgesinde cilt sorunu bulunan kişilerin de tedavi öncesinde hekimlerini bilgilendirmesi önemlidir.

ESWT Hakkında Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

ESWT hakkında en sık merak edilen konular; tedavinin sertleşme ilaçlarının yerini alıp alamayacağı, Peyronie ve kronik pelvik ağrıdaki rolü, penis boyutuna etkisi, yanıt alınamadığında değerlendirilecek alternatifler ve maliyeti etkileyen unsurlardır. Aşağıdaki yanıtlar genel bilgilendirme amaçlıdır; uygunluk ve tedavi planı kişisel değerlendirmeye göre belirlenir.

ESWT Sertleşme İlaçlarının Yerine Geçer mi?

ESWT ve sertleşme ilacı birbirinin doğrudan alternatifi değildir. ESWT her hastada sildenafil veya tadalafil gibi PDE5 inhibitörlerinin yerine geçmez. Damar kaynaklı hafif sertleşme sorunu bulunan veya ilaçlara yeterli yanıt vermeyen seçilmiş hastalarda ESWT tek başına ya da kombinasyon tedavisi şeklinde PDE5 inhibitörleriyle birlikte düşünülebilir. Hangi tedavinin uygun olduğu sertleşme sorununun nedeni, şiddeti, eşlik eden hastalıklar ve önceki tedavilere verilen yanıta göre belirlenir. ESWT başlanması, kullanılmakta olan sertleşme ilaçlarının kendiliğinden bırakılması gerektiği anlamına gelmez; ilaçlar ancak hekim önerisiyle azaltılmalı, değiştirilmelidir veya kesilmelidir.

ESWT Peyronie Hastalığında Eğriliği Düzeltir mi?

ESWT Peyronie hastalığında özellikle aktif dönemde görülen penis ağrısını azaltmak amacıyla bazı hastalarda düşünülebilir. Ancak mevcut bilimsel veriler, ESWT’nin penis eğriliğini anlamlı şekilde düzelttiğini veya sertleşmiş bağ dokusu olan plak boyutunu küçülttüğünü göstermemektedir. Bu nedenle ESWT, Peyronie hastalığında eğriliği düzeltmeye yönelik temel bir tedavi olarak kullanılmamalıdır. Tedavi; hastalığın aktif veya stabil dönemde olması, eğriliğin derecesi, ağrı ve sertleşme durumu birlikte değerlendirilerek planlanır. Peyronie hastalığının diğer tedavi seçenekleri hakkında ayrıntılı bilgi için Peyronie Hastalığı sayfamızı inceleyebilirsiniz.

ESWT Kronik Prostatit veya Pelvik Ağrıda Kullanılır mı?

ESWT prostatit tedavisinde her hastaya rutin olarak uygulanmaz. Ancak enfeksiyona bağlı olmayan kronik prostatit/kronik pelvik ağrı sendromu (CPPS) bulunan bazı erkeklerde ağrı, idrar yakınmaları ve yaşam kalitesini iyileştirmek amacıyla araştırılmıştır. Bu kullanımın amacı, uygulama bölgesi ve tedavi protokolü erektil disfonksiyon için yapılan ESWT’den farklıdır. ESWT bir antibiyotik değildir ve bakteriyel prostatit veya idrar yolu enfeksiyonunu tedavi etmez. Bu nedenle uzun süren pelvik ağrıda önce doğru tanı konulmalı; enfeksiyon ve diğer olası nedenler dışlandıktan sonra uygun hastalarda diğer tedavilerle birlikte değerlendirilmelidir.

ESWT Penis Büyütür mü?

Hayır; şok dalga tedavisi (ESWT penis büyütme) veya penis kalınlaştırma amacıyla onaylanmış bir uygulama değildir. İşlemin temel amacı boyut artırmak değil, doku kanlanmasını iyileştirerek sertleşme kalitesini artırmaktır. Tedavi sonrası penis dokusundaki kan akışının geçici olarak artmasına bağlı oluşan hafif dolgunluk hissi, yanlış beklenti oluşturmamalı ve kalıcı bir boyut artışı kanıtı olarak değerlendirilmemelidir. Bu nedenle ESWT'nin penis uzatma veya hacim kazandırma vaadiyle bir pazarlama unsuru olarak sunulması tıbbi gerçeklerle bağdaşmaz.

ESWT İşe Yaramazsa Hangi Seçenekler Değerlendirilir?

Olası bir ESWT başarısızlığı durumunda öncelikle hastanın tanısı, damar yapısı ve metabolik risk faktörleri yeniden gözden geçirilir. Şok dalga tedavisinden yeterli yanıt alınamadığında ürolojik basamaklı tedavi protokolü devreye girer. Bu süreçte yaşam tarzı değişiklikleri, PDE5 inhibitörü (ağızdan alınan haplar), vakum cihazı veya penis içi enjeksiyon (intrakavernozal) uygulamaları değerlendirilebilir. İleri derecede sertleşme kaybı olan uygun olgularda ise nihai çözüm olarak penil protez (mutluluk çubuğu) seçeneği gündeme gelir. Tedavi basamakları, hastanın tıbbi uygunluğuna ve kişisel tercihlerine göre planlanır. ESWT’nin otomatik olarak tekrar edilmesi yerine, önce ilk uygulamadaki cihaz/protokol ve başlangıç tanısının yeniden değerlendirilmesi uygun olur.

ESWT Tedavisi Fiyatı Neye Göre Değişir?

ESWT fiyatı, her hasta için sabit olmayıp yapılan kapsamlı ürolojik değerlendirme sonucunda belirlenen kişiye özel tedavi planı doğrultusunda değişiklik gösterir. Maliyet üzerinde; uygulanacak toplam seans sayısı, seans başına düşen şok/atım adedi, klinikte kullanılan cihaz teknolojisi (odaklanmış veya radyal) ve merkezin donanım koşulları belirleyicidir. Kesin ücret, kullanılacak cihaz ve protokol, planlanan seans sayısı ve merkezin koşulları değerlendirilmeden standartlaştırılamaz. Sürece dair güncel maliyetler, uygulama protokolü ve ödeme detayları ancak hekim muayenesi sonrasında ilgili merkezden öğrenilebilir.

Ankara’da ESWT Değerlendirmesi ve Randevu

Sertleşme sorunu yaşayan erkekler, ESWT şok dalga tedavisi açısından uygun olup olmadıklarının belirlenmesi için ürolojik değerlendirmeye başvurabilir. Ankara ESWT değerlendirmesinde erektil disfonksiyonun nedeni ve şiddeti, damar sağlığı, diyabet, tansiyon, kolesterol gibi metabolik riskler ve daha önce kullanılan tedaviler birlikte ele alınır. Görüşmede uygulanacak cihaz ve protokol, beklenen olası faydalar, tedavinin sınırlılıkları ve PDE5 inhibitörleri başta olmak üzere alternatif veya tamamlayıcı seçenekler açıklanır. ESWT her hastaya uygun değildir ve kesin başarı ya da kalıcı sonuç garantisi verilemez. Kişiye özel tedavi planı için üroloji randevusu oluşturularak ayrıntılı değerlendirme yapılabilir.