05432632840 | Neorama İş Merkezi Beştepe Mah., Yaşam Cad., No:13, A-Blok, Ofis No:22, Söğütözü, Ankara

Arama :

Hastalıklar

Ağrılı Mesane Sendromu, İnterstisyel Sistit
Ağrılı Mesane Sendromu, İnterstisyel Sistit

 

Ağrılı Mesane Sendromu, İnterstisyel Sistit Nedir?

 

Ağrılı mesane sendromu olarak da adlandırılan interstisyel sistit, idrar sıklığının artması, ani sıkışma hissi, , gece sık idrara gitme ihtiyacı ve kasık ağrısı gibi idrar yolu ve mesane ilgili şikayetlere neden olan  mesanenin(idrar torbasının) mikropsuz kronik inflamatuvar bir hastalığıdır. İdrar yolları enfeksiyonu olmadığı halde tekrarlayıcı karın ve kasıklarda huzursuzluk veya ağrıya neden olabilen kronik inflamatuar bir hastalıktır. Ağrılı mesane sendromu mesanede ağrı, sürekli idrara sıkışıklık hissi veya yanmanın mevcut olduğu uzun süreli (kronik) bir sorundur. Gençlerde de ortaya çıkabilmekle beraber, interstisyel sistit en sık 30 ila 40 yaşları arasında görülür. Ayrıca kadınlarda erkeklere kıyasla 9-10 kat daha fazla saptanmaktadır.  Sık idrara gitme, ani sıkışma hissi, , gece sık idrara gitme ihtiyacı ve kasık ağrısı gibi şikayetlere sahip hastaların yaklaşık % 10’u mesane ağrı sendromu teşhisi almaktadır. Belirtileri kişiden kişiye farklılık gösterebilir.

 

Hastalığın en belirgin özelliği ağrının hastayı intihara meylettirecek kadar depresyona sokmasıdır. Örneğin, bazı hastalar kasıklarda, pelvik bölgede hafif rahatsızlık, basınç veya hassasiyet hissederler. Diğer hastalar mesanede şiddetli bir ağrı, ani idrara çıkma ihtiyacı ya da  daha sık idrara çıkma gereksinimi hissedebilirler. Enfeksiyon gibi benzer belirtiler gösteren diğer hastalıklar ekarte edilir-dışlanır, ve hastada  6 haftadan uzun süreli kasık ağrısı ve sık idrar yapma şikayetleri varsa Ağrılı Mesane Sendromu düşünülür.

 

Ağrılı Mesane Sendromu  Nedenleri Nelerdir? 

 

Ağrılı mesane sendromunun kesin sebebi bilinmiyor. Geçirilmiş bir bakteriyel sistit, otoimmünite denilen vücudun mesaneyi yabancı kabul etmesi ve ona yangısal savaş açması, idrarın çok tutulmasına bağlı mesanenin aşırı gerilmesi, genetik (ırsi) faktörler neden olabilir. Bazı araştırmacılar, çeşitli organlarda ve vücudun bir bölümünde inflamasyona neden olan sebeplerden kaynaklanabileceğine inanıyorlar. Bazı çalışmalarda, cinsel istismar ya da fiziksel travma geçmişi olan kadınlarda görülme ihtimalinin daha yüksek olduğunu göstermektedir. Ağrılı mesane sendromu olan birçok kadının irritabl-huzursuz bağırsak sendromu, fibromiyalji ve kronik yorgunluk sendromu gibi diğer hastalıklara yakalanma olasılığı daha yüksektir ve daha yatkındırlar. Alerjiler ve bazı otoimmün hastalıklar da da ağrılı mesane sendromu daha sık görülmektedir. 



 

Ağrılı Mesane Sendromu Hastalığının Oluş Mekanizması Nasıldır?

 

Hastalığın oluş mekanizması tam olarak bilinmese de mideyi kendi asidinden koruyan mukus(sümüksü madde) tabakası gibi mesanede de mesane iç yüzeyini idrara karşı koruyan “GlikozaAminoGlikan” (GAG) denilen tabakanın hasar görmesi en sık üzerinde durulan mekanizmadır. Hasarlı tabaka yüzünden idrar mesane ile direk temasa geçer ve adete mesaneyi yakar. Mesane de idrar teması sonrası yangısal ve alerjik bir süreç başlar. Bu yangısal sürecin sonucunda mesanede normalde aktif olmayan ağrı lifleri aktif hale gelir ve ağrı hissedilmesi başlar. Süreç beyinde farklı şekilde algılanır ve beyin mesanedeki ağrının şiddetli hissedilmesine neden olur. Adeta ağrıya karşı aşırı hassasiyet oluşur. Mesane iyileşirken yeni damar ve yeni sinir liflerinin oluşması sonucu süreç kısır döngüye girer. Ağrı hafızası denilen duruma bağlı en ufak uyarıcı faktörlerle bile ağrı tekrar başlar ve değişen şiddetlerde mesane ve perine denilen kalçanın taban kısmında kendini hissettirir. Bazen kasıklarda ağrı oluşumu da olaya dahil olur.

 

 

Ağrılı Mesane Sendromu Hastalığının Belirtileri Nelerdir?

 

Dizüri (İdrara çıkma sırasında yanma ve ağrı oluşması durumu), karın ve kasıklarda huzursuzluk, artmış mesane basınç hissi, mesane ve kasık bölgelerinde hassasiyet ve yoğun ağrı, ağrı genelde regli sırasında daha da artar ve cinsel ilişki sırasında ve sonrasında    yoğunlaşabilir. Ağrılı mesane sendromu olan insanlar da  nadiren sürekli mesane ağrısına sahiptir. Ağrı haftalarca veya aylarca ortadan kaybolabilir ve sonra tekrar geri dönebilir. Ağrı atakları olabilir. Ağrının ayrıca mesane dolumu ile arttığı ve mesane boşalmasını takiben rahatladığı bilinmektedir. 

 

İdrar yapma problemleri artmış idrar sıklığı ve sıkışıklığı veya bunların kombinasyonundan oluşmaktadır. Burada sıklıktan kasıt, normalden daha sık idrara çıkma ihtiyacı olmasıdır. Normalde bir kişi ortalama günde en fazla alt-yedi kez idrara çıkar ve normalde gece kalkmak rutin değildir. İnterstisyel sistit hastası genellikle hem gündüz hem de gece ve sık sık idrara çıkmak ister. Bu sıklık arttıkça, giderek ani sıkışma hissine yol açar. Ani sıkışma yaygın bir İnterstisyel sistit belirtisidir. Birkaç saat boyunca idrar yapmadıysanız veya çok fazla sıvı içtiyseniz, güçlü bir idrara çıkma dürtüsü normaldir. Ağrılı mesane sendromunda ise mesanenin tam dolması için zaman bulamadan önce acil bir idrara çıkma ihtiyacı ile birlikte ağrı ya da yanma hissedebilirsiniz. Bazı hastalar hemen idrar yaptıktan sonra bile asla kaybolmayan sabit bir idrar yapma dürtüsü hissederler. Bazıları ise bu dürtüyü o kadar hissetmeyebilir. İnterstisyel sistit hastalarında  mesaneleri doldukça mesane ağrısı da gittikçe artar. 

 

Bazı İnterstisyel sistit hastaları mesanenin yanı sıra diğer alanlarda da ağrı hissederler. Ağrı idrar kanalında, alt karın kesiminde ,belde veya kasık veya perineal bölgede hissedebilir. Kadınlar vulva veya vajina içinde ve erkekler ise skrotum, testis veya peniste ağrı hissedebilirler. Ağrı sürekli ya da aralıklı olabilir. 

 

Birçok İnterstisyel sistit hastası, belirtileri daha kötü hale getiren bazı gıdalar ve besinler vardır.  Bazı insanların belirtileri belirli gıdalar veya içecekler ile (genellikle asidik) daha kötü hale gelir.  Birçok hasta da (fiziksel veya zihinsel stres) stresli olduklarında belirtilerin daha kötü olduğunu ifade ederler.   Semptomlar adet döngüsü ile değişebilir. Regli döneminde artan ağrı atakları görülebilir.   İnterstisyel sistit hastalığı görülen erkekler de kadınlar da cinsel aktivitede zorluklar yaşayabilirler. Mesane vajinanın tam önünde olduğundan kadınlar ilişki sırasında ağrı çekebilir. Erkeklerde ağrılı orgazm veya ilişkiden  sonraki gün ağrı hissedilebilir.

 

Ağrılı Mesane Sendromu Hastalığının Komplikasyonları Nelerdir?

Ağrılı mesane sendromu olarak da adlandırılan interstisyel sistit; Fiziksel ve sosyal aktivitenizi azaltmanıza ve yaşam kalitenizi olumsuz etkilemenize neden olabilir. Kasıklarda ağrı veya kadınlarda vulvodini denilen  genellikle cinsel ilişkide ağrılar yaşarlar. Erkekler de rahatsız edici veya ağrılı cinsel ilişkiye neden olan pelvik ağrı yaşayabilir. Bazen cinsel ilişki, mesane ağrısı ataklarını artırabilir. Cinsel komplikasyonlar insanların daha fazla yakınlaşmamasına ve muhtemelen depresyon ve suçluluk yaratmasına neden olabilir. Kronik ağrı ile uğraşan birçok insan gibi, ağrılı mesane sendromu olan insanlar sık ​​idrara çıkma ihtiyacı, kaygı ve depresyon nedeniyle uykusuzluk çekerler. Pelvik muayene ve Pap testleri gibi tıbbi testler sırasında özellikle de pelvik taban kaslarında spazmı olanlarda ağrı duyarlar. 

 

 

Ağrılı Mesane Sendromu,  İnterstisyel Sistit Nasıl Teşhis Edilir?

 

  • Zorunlu Testler: Anamnez, fizik muayene, tam idrar tetkiki
  • Önerilen Testler: İdrar kültürü, sitoloji, semptom skorları, işeme günlüğü, rezidüel idrar ölçümü, PSA testi, sistoskopi ± hidrolik genişletme.
  • Opsiyonel testler: Basınç akım çalışması, pelvik görüntüleme, mesane biyopsisi

 

Teşhis için ayrıntılı hastalık hikayesi alınır. Hastanın öyküsünün dikkatle alınması. (Hastanın hikayesinde önemli noktalar: ağrının karakteri, tetikleyici faktörler, genellikle asidik kaynaklı diyet), Kronik pelvik ağrıya neden olabilecek başka patolojilerin dışlanması, 

Kadınlarda pelvik muayene yapılabilir. Pelvik muayene sırasında, ağrılı şikayetlerin kaynağı olabilecek pelvik taban kaslarınızı kontrol edilir. Erkeklerde ise prostat sorunlarını kontrol etmek ve pelvik taban kaslarını kontrol etmek için parmakla rektal muayene yapabilir. İdrar yolu enfeksiyonları, mesane kanseri, kadınlarda endometrioz veya erkekte prostat enfeksiyonu  gibi benzer semptomlara neden olabilecek diğer hastalıkların ekarte edilmesi için muayeneler ve testler yapılır. 

İdrar tahlili ve idrar kültürü: İdrarda beyaz ve kırmızı kan hücreleri ve bakterilerin bulunması , antibiyotik ile tedavi edilebilen bir İdrar yolu enfeksiyonları olduğunu gösterebilir. 

 

Sistoskopi: Üretra(idrar kanalı) ve mesane içine bakmak için sistoskopi kullanılabilir. Mesane ülseri, kanser, şişme, kızarıklık ve enfeksiyon bulguları aranır. Bazen  mesane kanserini ekarte etmek için sistoskopi sırasında mesane ve üretranın doku örneklerini almak için biyopsi yapılabilir. Literatür ve kılavuzlardan yola çıkarak oluşan genel kanıya göre, glomerülasyon tespit edilmesi tanı için şart değildir.  Mesane Ağrısı Sendromu’nda (MAS/İS) tanı koymak, başvuru şikâyetlerindeki farklılıklar ve kesin tanı kriterlerinin olmaması nedeniyle oldukça güçtür. 

 

Sistoskopi bulguları şu şekilde derecelendirilir: 

 

  • Derece 0: Normal mesane
  • Derece 1: En az 2 kadranda görülen noktasal kanamalar 
  • Derece 2: Geniş alanlarda kanamalar 
  • Derece 3: Yaygın-Diffüz mukozal kanamalar 
  • Derece 4: Kanama/ödem, mukozal ayrılma-Hunner ülseri


 

Temel olarak İnterstisyel sistit Teşhis Kriterleri Şunlardır 

 

  • 1- Belirgin mesane belirtileri 
  • 2- Mesane patolojisi 
  • 3- Mevcut belirtileri ve şikayetleri  yapacak başka hastalıkların bulunmaması 

 

İnterstisyel sistit alt tipleri Şunlardır:

 

  • Hunner ülserli tip: Hunner ülserin görülebildiği tip 
  • Hunner ülsersiz tip: Distansiyon sonrası kanamanın görüldüğü fakat Hunner ülserinin görülmediği tip

 



 

Ağrılı Mesane Sendromu,  İnterstisyel Sistit Nasıl Tedavi Edilir

 

Ağrılı mesane sendromunu için standart bir tedavi henüz bulunmamıştır. Mevcut tedaviler birey bazında  semptomları gidermeyi hedeflemektedir. Tedavi planı: Yaşam tarzı değişiklikleri, Mesane eğitimi, Fizik Tedavi, ilaçlar ve mesane prosedürlerini içerir. 

Yaşam tarzı değişiklikleri: Yemek alışkanlıklarınızı değiştirin. Ağrılı mesane sendromu olan  bazı insanlar, bazı gıda veya içeceklerin semptomlarını tetiklediğini bulmuşlardır. Bazılarında ise, semptomlarla yediği şey arasında hiçbir bağlantı bulunmaz. Yeterli miktarda su içtiğinizden emin olun.  

Sigarayı bırakın: Sigaranın  semptomları daha da kötüleştiriyor olabilir. Araştırmacılar, tütünün hastalığı nasıl etkilediğini tam olarak bilmiyorlar. Bununla birlikte, sigara, mesane kanserinin önemli bir nedenidir. Eğer sigara içiyorsanız, mesane ve genel sağlık için yapabileceğiniz en iyi şeylerden biri de bırakmanızdır. 

Stresi azaltın: Araştırmacılar, stresin ağrılı mesaneye neden olduğunu düşünmüyor; ancak stres, bazı hastalarda ağrı ataklarını tetikleyebilir. Her gün dinlenmek için zaman ayırarak hayatınızdaki stresi azaltmayı öğrenmek bazı belirtileri kontrol etmeye yardımcı olabilir. 

Fiziksel olarak aktif olun: Ağrılı mesane sendromu olanlar yapmak istedikleri son şeyin fiziksel aktivite olduğunu hissedebilirler. Bununla birlikte, birçok insan yürüme veya nazik germe egzersizleri gibi kolay aktivitelerin belirtileri hafifletmeye yardımcı olduğunu düşünmektedir. 

Destek almak: Ailenin, arkadaşlarınızın ve diğer kişilerin duygusal desteğini almak, sorunlarla başa çıkmanıza yardımcı olmak açısından çok önemlidir. Bozukluğu öğrenip ve kendi bakımını sağlayabilen hastalar, yapamayan hastalardan daha iyi hisseder. 

Mesane eğitimi: Mesane eğitimi, mesanenizin idrarı daha fazla depolasına yardımcı olabilir. Mesane ağrısı olan insanlar genellikle ağrı veya acil idrara çıkma ihtiyacını gidermek için çok sık tuvaleti kullanma alışkanlığı kazanırlar. Bu alışkanlıkla daha sonra da mesane dolmadan önce tuvalete gitmek zorunda hissedeceklerdir. Vücut sık idrar yapmaya alışabilir. Mesane eğitimi, mesane daha fazla dolduğunda  vücudunuzun size idrarınızı yapmanız gerektiğini söylemesine yardımcı olabilir. Neler yaptığınızı izlemek için bir mesane günlüğü tutun.  İdrar yaptığınız zamanları yazarak başlayın. Örneğin, her 40 dakikada bir tuvalete gittiğinizi görebilirsiniz. Arayı biraz daha açmak için birkaç dakika daha beklemeye ve yavaş yavaş idrara çıkmalarınız arasındaki zamanı uzatmaya çalışın. Su alımınız yeterli olduğunda bu daha kolay olabilir. Mesane ağrısı hissedince tuvalete gidin. İdrara çıkmak için gelen ilk dürtüyü göz ardı edebilirseniz araları açabilirsiniz. İlk dürtü geldiğinde kendinizi rahatlatın ya da dikkatinizi dağıtmanın yollarını bulun. Bir iki hafta sonra, süreyi 50 veya 60 dakikaya kadar uzatabilirsiniz; sık idrara çıkma dürtüsü kısa sürede geri dönmez. 

 

Fizik Tedavi: Ağrılı mesane sendromu veya pelvik taban kas spazmı varsa, doktorunuz pelvik taban problemleri konusunda uzmanlaşmış bir fizyoterapist ile çalışmanızı önerebilir.  Bunların başında Keel egzersizleri gelmektedir

 

İlaçlar

 

Antidepresanlar: Trisiklik bir antidepresan olan amitriptilin, Ağrılı mesane sendromu tedavisinde kullanılan en önemli antidepresan ilaçtır.  Bu tedavi daha fazla idrarın depolanmasını sağlamaktadır. Her hastada olmasa da bazı hastalar bu tedaviden fayda görmektedir.

Ağrı kesiciler: Doktorunuz hafif mesane ağrısını kontrol altına almaya yardımcı olmak için Asetaminofen gibi basit bir ağrı kesici ilaç almanızı önerebilir. Daha şiddetli ağrınız varsa ,doktorunuz narkotik analjezikler veya ağrı kesici ilaçları yazabilir. Bununla birlikte, ağrı kesici ilaçların uzun süreli kullanımı tehlikeli olabilir. Bir ağrı uzmanı, yardımcı olabilir. Yaşam tarzı değişiklikleri, mesane eğitimi, fizik tedavi ve ağrı kesici ilaçlar  semptomlarınızı giderecek kadar yeterli değilse, başka ilaçlar da reçete edilebilir. 

Bağışıklık sistemi baskılayıcı Tedaviler (İmmunosupresifler): Siklosporin ve benzeri immün sistem baskılayıcı ilaçlar, 3-6 aylık tedavi neticesinde hastaların işeme sıklığı azaltabilir, ortalama ve maksimum idrar hacimleri anlamlı şekilde artırabilir. Ayrıca hastaların kasık ağrı skorlarında da azalma yapabilir.

 

Antihistaminik İlaçlar: Hidroksizin,  Simetidin ve benzeri antihistaminik ilaçlar Ağrılı mesane sendromunda kullanılmaktadır. Bazı hastalarda oldukça etkili olmaktadır.

Antibiyotikler: Doksisiklin, Eritromisin, Metronidazol, Klindamisin, Amoksisilin ve Siprofloksasin gibi antibiyotikler idrarda enfeksiyon bulgusu saptanmamasına rağmen mesane sendromunda kısmen fayda elde edilebilir.

Mesane instilasyonu: Mesane yıkama veya mesane banyosu adı verilen bu yöntemde doktor bir kateter aracılığıyla mesane duvarının tahrişini hafifleten dimetil sülfoksit (DMSO) adı verilen bir sıvıyı mesaneye gönderir. Mesanende sıvının yaklaşık 15 dakika tutulması istenir. Tedavi her hafta veya 6- 8 haftada 2 defa olarak uygulanır. Çoğu hasta iyileşmeyi tedavinin 3 ya da 4 haftasından sonra fark eder. En sık kullanılan dimetil sülfoksit intravezikal tedavisi yanı sıra;  pentosan polisülfat(PPS), lidokain, oksibutinin, gümüş nitrat ve steroidler de aynı amaçla kullanılan  diğer intravezikal ilaçlardır.

Pentosan Polisülfat Sodyum: Glikozaminoglikan tabakası, mesane duvarının idrara karşı geçirgenliğini engelleyen epitelyal bir bariyerin oluşmasını sağlar. Bu bariyer idrardaki üre ve kalsiyum gibi maddelerin mesane duvarına hasar vermesini engeller. Pentosan Polisülfat Sodyum hücre geçirgenliğini kontrol eden bir tampon görevi görerek idrar içinde çözünen tahriş edici maddelerin hücrelere ulaşmasını engeller.

Mesane hidrodistansiyonu: Mesane içine gönderilen serum ile mesanenin aşırı gerilmesi yöntemidir. Bazı hastalarda bu tedaviden sonra semptomlar geçici olarak hafifler. Araştırmacılar, mesane germe yönteminin neden bazı insanlara faydalı olduğundan tam olarak emin değiller. Germe, geçici olarak mesanedeki sinirler tarafından gönderilen ağrı sinyallerini bloke ediyor olabilir. Bazen ağrı mesane germesinden 4-48 saat sonra geçici olarak daha da kötüleşebilir. Bununla birlikte, ağrı düzeyleri bir önceki seviyeye döner veya 2-4 hafta içinde iyileşir. 

Cerrahi Tedavi

Tüm yöntemlere rağmen belirtilerde rahatlama olmazsa doktorunuz mesane büyütme veya mesane çıkarma operasyonu önerebilir. Cerrahi, her vakada ağrıyı iyileştirmemektedir. Ağrılı mesane sendromulu çoğu insanda ameliyat gerekmez. Cerrahinin ciddi olası komplikasyonları böbrek enfeksiyonu ve ince bağırsak tıkanıklığı olabilir. 

Özet Olarak: Ağrılı Mesane Sendromu,  İnterstisyel Sistit hastaların farklı şikayetlere sahip olmaları ve tam olarak belirlenmiş teşhis kriterlerinin olmaması nedeniyle artan tedavi çeşitlerine  rağmen halen  günümüzde bile hastalık hayat kalitesini azaltan bir durum olmaya devam etmektedir. Hastalığın mekanizmasının daha iyi anlaşılması ile tedavide çeşitli gelişmeler sağlanmaktadır. Hasta eğitimi, diyet ayarlanması ve ağrı kesiciler , hastalığın ilk tedavi seçeneklerini oluşturmaktadır. Bu tedavinin başarısız olduğu durumlarda, oral ilaçlar veya mesane yıkanması(intravezikal tedaviler) denenebilir. Buna rağmen dirençli hastalara Pil uygulamaları(nöromodülasyon), mesane büyütme ve yapay mesane ameliyatı gibi daha invaziv cerrahi yöntemler de hastaya sunulmaktadır.

Hakkı Perk ©2020 | Her Hakkı Saklıdır. | Ankara Web Tasarım tarafından oluşturulmuştur.